Zwelling in de hals

 

Waardoor kan een zwelling in de hals veroorzaakt worden?

Een zwelling in de hals kan verschillende oorzaken hebben. Deze kunnen in 3 hoofdgroepen worden ingedeeld:

  • Als eerste bestaan er aangeboren afwijkingen die zich als een zwelling kunnen uiten, ook op oudere leeftijd. Een voorbeeld hiervan is de halscyste.
  • De tweede hoofdgroep bestaat uit zwelling veroorzaakt door ontstekingen. De zwelling gaat dan vaak uit van de lymfeklieren in de hals die betrokken zijn bij bestrijding van ontstekingen. Een dergelijk ontsteking kan zich bevinden in het KNO-gebied (bv. keelamandel ontsteking) of buiten het KNO-gebied (zoals bij de ziekte van Pfeiffer). Organen die in de hals liggen kunnen zelf ontstoken zijn en een zwelling veroorzaken (bv. speekselklier ontsteking).
  • De derde hoofdgroep van zwellingen in de hals bestaat uit tumoren. Deze groep bevat goedaardige en kwaadaardige tumoren.

Wat te doen als u een zwelling in de hals bemerkt?

Vóór de leeftijd van 40 jaar is een (onschuldige) ontsteking de meeste voorkomende oorzaak van een zwelling in de hals. Het is dan ook niet altijd nodig om direct naar de huisarts te gaan. Indien een zwelling langer dan 4 weken bestaat of als de zwelling steeds groter wordt is het raadzaam om uw huisarts te bezoeken. De huisarts zal dan besluiten of onderzoek door de KNO-arts noodzakelijk is.

Boven het 40e levensjaar is de kans dat een zwelling in de hals wordt veroorzaakt door een tumor groter. Indien ook nog risicofactoren voor het ontstaan van tumoren bestaan zoals roken en overmatig alcoholgebruik, is het raadzaam om versneld een zwelling in de hals te laten onderzoeken. Andere alarmsignalen zijn: onbegrepen gewichtsverlies (meer dan 10 % in 6 maanden) of nachtzweten. Ook is het noodzakelijk om een zwelling in de hals snel te laten onderzoeken als deze hard aanvoelt en/of niet pijnlijk is bij aanraken.

Waarom naar de KNO-arts bij een zwelling in de hals?

De hals hoort bij het specialisme van de KNO-arts. Veel structuren in de hals zoals de keel en het strottenhoofd kunnen goed worden onderzocht door de KNO-arts. Daarnaast is de KNO-arts als geen ander bekend met aandoeningen die zwellingen in de hals kunnen veroorzaken. Zeker in het geval van een zwelling in de hals is het noodzakelijk om kwaadaardige tumoren uit te sluiten. Hierbij is het van groot belang dat juist de keel en het strottenhoofd goed worden onderzocht.

Waaruit bestaat het onderzoek?

Het onderzoek begint met een het zorgvuldig uitvragen van de klachten. Dit wordt gevolgd door een uitgebreide inspectie van het KNO-gebied. Hierbij zal naast onderzoek van de mondholte en neus ook onderzoek volgen van de keel en het strottenhoofd. Dit gebeurt met behulp van een spiegeltje of een fiberscoop.

Afhankelijk van de aard en plaats van de zwelling volgt echografisch onderzoek. Tijdens dit onderzoek kan met behulp van geluidecho’s een indruk worden gekregen van de aard van de zwelling in de hals. Relaties met omgevende organen kunnen goed worden gezien waardoor vaak al duidelijk wordt wat de zwelling veroorzaakt.

Dit onderzoek kan worden aangevuld met een punctie. Dit wil zeggen dat met een zeer dunne naald de zwelling kan worden aangeprikt om cellen te verzamelen voor microscopisch onderzoek. Vaak kan na dit onderzoek met zekerheid worden gezegd wat de aard van de zwelling is. De uitslag zal dan door de KNO-arts met u worden besproken waarna een eventuele behandeling kan worden gestart.